Maatschappelijke stage

Een maatschappelijke stage is vanaf 2011 een verplichte vorm van leren binnen (en buiten) de middelbare school. Scholieren in de leeftijd van 14 tot en met 16 jaar maken door activiteiten als 'vrijwilliger' kennis met het dragen van verantwoordelijkheid voor maatschappelijke belangen. Maatschappelijke stages dragen bij aan maatschappelijke betrokkenheid van de leerlingen en aan hun besef van normen en waarden. Elke leerling die vanaf 2011 instroomt in het middelbaar onderwijs moet gedurende zijn of haar middelbare school periode 72 uren besteden aan een of meer maatschappelijke stages. Tót 2011 kunnen scholen ervoor kiezen hun leerlingen op maatschappelijke stage te sturen. In de praktijk blijkt dat de meeste scholen er inmiddels mee zijn begonnen.

Met het inzetten van leerlingen voor maatschappelijke stages kunnen zorg- en welzijnsorganisaties bijdragen aan het profileren van (werken in) de sector en het verbeteren van het imago.

Plek binnen de organisatie

In de praktijk komt het vaak voor dat een leerling de organisatie belt en meldt dat hij of zij een 'stageplek' zoekt. Het woord stage blijkt misleidend. Vanuit de organisaties bezien is de maatschappelijke stage namelijk feitelijk vrijwilligerswerk wat deze leerlingen gaan doen. Advies is dan ook om binnen de organisatie vast te leggen en bekend te maken dat de maatschappelijke stages ondergebracht moeten worden bij - of in ieder geval gelijk getrokken moeten worden aan - vrijwilligerswerk. Het is aan te bevelen binnen de organisatie hier een coördinator voor aan te stellen.

Waarom maatschappelijke stages aanbieden?

Elk type zorg- en welzijnorganisatie is geschikt voor de maatschappelijke stage. Leerlingen  kunnen veel leren van en in de dagelijkse praktijk van een zorg- of welzijnsorganisatie.
Het aanbieden van stageplaatsen voor maatschappelijke stage door zorgorganisaties is niet vrijblijvend. Het vraagt om een investering in de organisatie en in het begeleiden van leerlingen. Er zijn derhalve kosten mee gemoeid en door het additionele karakter van de werkzaamheden van de leerlingen wordt er geen tijd van reguliere werknemers bespaard. Er zijn echter genoeg redenen te bedenken om als zorgorganisatie wel stageplaatsen aan te bieden, zoals:

• leerlingen van nu zijn de potentiële werknemers van de toekomst;
• leerlingen van nu zijn de potentiële vrijwilligers van de toekomst;
• leerlingen brengen een frisse kijk op de organisatie en stellen kritische vragen;
• het kan leiden tot interculturele contacten;
• het is leuk voor de medewerkers, die vol trots hun werk kunnen laten zien;
• zorgorganisaties hebben een maatschappelijke verantwoordelijkheid;
• het leidt tot nieuwe samenwerkingsverbanden;
• het leidt tot nieuwe activiteiten voor cliënten, mantelzorgers, vrijwilligers en medewerkers.

De praktische kant

De mogelijkheden om een maatschappelijke stage in te vullen met vrijwilligerswerk zijn eigenlijk legio en binnen elk type zorg- en welzijnorganisatie toepasbaar. Van belang voor het succes is de begeleiding, zowel vanuit de school als op de stageplaats.
Wanneer een leerling voor uw organisatie kiest, wordt er een contract getekend. Dit contract met bijbehorende afspraken wordt ondertekend door de leerling, de begeleiders van de organisatie en school en door de ouders/verzorgers van de leerling. De leerlingen zijn tijdens de maatschappelijke stage verzekerd voor wettelijke aansprakelijkheid en ongevallen risico's via de schoolverzekering. De verantwoordelijkheid voor de leerling blijft ook tijdens de stage bij de school liggen. Wel heeft de organisatie haar eigen verantwoordelijkheid en wettelijke aansprakelijkheid geregeld.

Naast kosten zijn er ook baten. Soms op korte termijn, omdat de leerling vrijwilligerswerk wil blijven doen. Soms later, wanneer de leerling vanuit een goede ervaring in het verleden besluit om vrijwilligerswerk te gaan doen of te gaan werken binnen de organisatie (of een andere zorg of welzijnsorganisatie).

Daarnaast kunnen zowel scholen als gemeenten een beroep doen op middelen, beschikbaar gesteld door het Ministerie van VWS en het Ministerie van OCW.

Interessante websites

www.maatschappelijkestages.nl
Landelijke site m.b.t. de maatschappelijke stage. Op deze site staat veel praktische informatie over maatschappelijke stages voor stagebiedende organisaties.

www.minocw.nl/maatschappelijkestage
Informatie vanuit het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap

www.zorgbetermetvrijwilligers.nl
Landelijke informatiesite over vrijwilligerswerk in de zorg